Tựa như cách yoga giúp chúng ta đồng điệu với cơ thể và bản ngã của mình, nghệ thuật Xếp đá cho ta cơ hội hiểu thêm về thiên nhiên, về những nguyên lý bí ẩn sau từng tạo vật đẹp đẽ và thiết lập lại kết nối giữa ta với thế giới nguyên sơ này. Xếp đá cũng là một hoạt động thiền định yêu cầu sự tĩnh lặng và tập trung sâu sắc của tâm trí. Cân bằng các viên đá chính là cân bằng nội tại của ta.

Nguồn: Hudson Valley

Dãy núi Catskill ở New York, trong khuôn viên của một trang trại cũ, đã được phát hiện với những chồng đá lớn được sắp đặt một cách cố tình. Tò mò không biết chúng có thể là gì, các nhà sử học địa phương đã vạch ra tọa độ của các cột đá để thấy rằng chúng không có bất kỳ mối liên quan nào đến địa chất như họ nghĩ, chẳng hạn như đánh dấu một con suối cổ. Thay vì vậy, chúng chỉ hướng thẳng lên bầu trời.

Những chồng đá tạo nên hình dạng của chòm sao Bắc Đẩu — có chức năng như một công cụ điều hướng khi bầu trời có mây mù bao phủ. Nhưng chỉ có một lỗ hổng trong giả thuyết của họ: Sao Bắc Đẩu chỉ về phía Sao Bắc Cực, trong khi chòm sao đá nhân tạo lại hướng về phía đông.

Mọi chuyện bắt đầu tựa như một sự trùng hợp kỳ lạ khi các nhà sử học đột nhiên nhớ ra rằng từ tính của sao Bắc Cực di chuyển chậm theo thời gian — chủ yếu là về phía tây — và, nếu tính toán chính xác, vào thời điểm Sao Bắc Cực ở nơi những cột đá hướng tới thì hẳn chúng đã được xây dựng cách đây 4.500 năm.

Đá là một biểu tượng thiêng liêng

Will Soter là một hướng dẫn viên được cấp phép bởi Bang New York và làm việc tại Upstate Adventure Guides. Trong thời gian hướng dẫn các chuyến đi bộ đường dài không chỉ ở New York mà trên khắp đất nước, anh ấy đã bắt gặp nhiều chồng đá tương tự. “Một số, như chồng đá Big Dipper, là tác phẩm của thổ dân châu Mỹ và đã có mặt từ lâu đời — đóng vai trò như những biểu tượng tâm linh, đánh dấu khu chôn cất, để cảnh báo nguy hiểm cho du khách, hoặc làm thành điểm nổi bật cho một vùng đất”, Will nói. Mặc dù xã hội hiện đại có thể không còn xếp đá để đánh bãi chôn lấp nữa, chúng ta vẫn dựa vào những cột đá ấy để làm điểm đánh dấu hoặc cột mốc cho những người đi bộ đường dài.

Là một biểu tượng tâm linh, đá tượng trưng cho sự vĩnh hằng hay chính trực. Trong một số truyền thống, mỗi viên đá được xem là một linh hồn, hoặc – như trong truyền thống thần bí của người Do Thái – là những sinh vật thầm lặng. Ngay cả trong yoga, đá không phải không có ý thức. Chúng vẫn chứa 3 guna (những dòng chảy của cơ thể gồm 3 trạng thái:  Rajas – Động, Tamas – Tịnh, Sattva – Hòa thanh) như mọi vật thể khác, nhưng đá có nhiều dòng chảy Tamas hơn.

Nghệ thuật Xếp đá như một cách thực hành Yoga

Trong những năm gần đây, xếp đá đã trở thành một phương thức thiền định. Một vài người đã tạo ra các tháp đá bằng đá cuội nhẵn trong tự nhiên. Những người khác, như Shane Hart, chọn những tảng đá khó hơn để giữ thăng bằng, sử dụng cách thực hành như thiền. Anh ấy gọi đó là “Upala yoga”, với “upala” có nghĩa là “đá” trong tiếng Phạn.

Trong quá trình thực hành giữ thăng bằng các viên đá, tâm trí cần phải tập trung và tĩnh lặng. Để đạt được sự cân bằng, các viên đá cần được tiếp xúc bởi ba điểm vàng – thường chỉ có thể cảm nhận được bằng trực giác. Michael Grab, người đã thực hành cân bằng đá từ 2008, mô tả trải nghiệm này tương tự như trạng thái nhập định (states of samadhi). “Sẽ tới thời điểm khi tâm trí của bạn lặng yên hoàn toàn, giống như ở trạng thái thiền vậy. Và cuối cùng, khi tiếp cận ‘điểm 0’ với những điều chỉnh cuối cùng, lúc ấy tựa như không có gì khác tồn tại – tôi, đá và môi trường xung quanh trở thành một. Theo nghĩa đen, cảm giác giống như một trạng thái hợp nhất với tự nhiên vậy.

Nghệ thuật Xếp đá như một cách thực hành Yoga

Không giống như những cột đá đánh dấu đường đi hoặc chỉ dẫn các địa điểm cụ thể trên những con đường trải dài dành cho dân phượt, các chồng đá được tạo thành trong lúc thực hành Xếp đá không có mục đích tồn tại lâu. Nó tựa như những bức tranh cát Mandala của các nhà tu hành Tây Tạng, khi họ dành hàng giờ liền để tạo thành một bức tranh hoàn mỹ từ nhiều loại cát khác màu để rồi phá bỏ nó và mang trả cát trở về với thiên nhiên. Điều này trái ngược với việc hàng loạt các cột đá liên tục xuất hiện ở nhiều khu vực khác nhau trong suốt 20 năm qua. Những chồng đá thường có thể được tìm thấy bên cạnh một con suối hoặc trong những khu đất trống mà những ai đi ngang qua đã để lại.

Thế nhưng xếp đá với mục đích không rõ ràng sẽ gây nên những tác hại nhất định đối với môi trường. Những nhà bảo vệ môi trường chỉ ra rằng khi đá bị dịch chuyển, côn trùng và các động vật có vú nhỏ sẽ mất nhà ở, và lớp đất bên dưới đá hỗ trợ các loài thực vật bản địa sẽ bị xói mòn. Đá xếp trong các dòng suối cũng làm gián đoạn dòng chảy của nước và làm thay đổi cảnh quan theo thời gian. Do vậy, cần lưu ý đến môi trường và tác động của việc thực hành này trước khi bắt đầu.

Cuối cùng, tuy thực hành xếp đá chưa được phổ biến tại nước ta, bạn có thể học từ nhiều nguồn tư liệu khác nhau trên Internet, Youtube,… Bằng cách thử nghiệm một thói quen mới, bạn sẽ có cơ hội tìm thấy và trải nghiệm những cảm xúc, trạng thái mới. Học cách tĩnh tâm và thiền định với đá cũng là một phương thức giải tỏa căng thẳng, lo âu hiệu quả. Vậy nên, vì sao không thử bạn nhỉ? 

Nguồn: Wanderlust